Ślązacy w Kraju Basków

W dniach 14-17 grudnia przedstawiciele Młodzieży Górnośląskiej (Ania Wesołowska) i Ruchu Autonomii Śląska (Piotr Długosz) reprezentowali Śląsk na zjeździe organizacji młodzieżowych dotyczącym „Prawa do samostanowienia społeczności we współczesnej Europie”, która odbyła się w Kraju Basków, organizowana przez Euzko Gaztedi, młodzieżówkę EAJ-PNV.

Pierwszego dnia nasi przedstawiciele spotkali się prywatnie z Jose Mari Etxebarria, kierownikiem spraw zagranicznych w rządzącej Krajem Basków partii EAJ-PNV. J.M. Etxebarria to przyjaciel Śląska, na którym już na zaproszenie RAŚ przebywał, bardzo obeznany w sytuacji naszego regionu. Okazało się, że pan Etxebarria znał nawet bloki, jakie zawarto w ostatnich wyborach samorządowych na Śląsku, i to zarówno w jego katowickiej jak i opolskiej części. Przedstawiciele Śląska przekazali panu Etxebarria szalik piłkarski z meczu Polska-Śląsk, ten natomiast zapewnił o pomocy w zorganizowaniu meczu Górny Śląsk-Kraj Basków, jako rewanżu za spotkanie z roku 1937, kiedy to Baskowie wygrali w Wielkich Hajdukach 4-3. Wieczorem pierwszego dnia uczestników oficjalnie powitał przewodniczący partii EAJ-PNV, Josu Jon Imaz, który zarysował wydarzenia ostatnich kilku miesięcy, odkąd to w marcu 2006 roku ETA ogłosiła zawieszenie broni i w Kraju Basków rozpoczęto tzw. proces pokojowy.

W piątek uczestnicy odwiedzili baskijski parlament w Vitorii (Gaisteiz), gdzie spotkali się z prezydentem Kraju Basków, Juan José Ibarretxe, oraz przewodniczącą parlamentu, Izaskun Bilbao. Gdy prezydentowi Ibarretxe przedstawiono uczestników, na wiadomość o delegacji ze Śląska bardzo się ucieszył i wspomniał o inwestycjach baskijskich na Dolnym Śląsku. Uczestnicy poznali także sposób działalności parlamentu oraz komunikacji z obywatelami. Na stronie parlamentu w formacie video dostępne są obrady z ostatnich 10 lat oraz wszystkie interpelacje od początku istnienia tej izby, czyli od 26 lat. Dodatkowo na stronie parlamentu baskijskiego istnieje forum, na którym każdy obywatel ma prawo zadać pytanie dotyczące kwestii regionu, a przedstawiciele każdej z partii mają obowiązek na nie odpowiedzieć.

Sobota była dniem wykładów oraz warsztatów. Najpierw przedstawiciel LOKARI, organizacji zrzeszającej stowarzyszenia baskijskie, mówił o zaangażowaniu się tej instytucji w proces pokojowy, a Emilio Olabarria, członek hiszpańskiego parlamentu i znawca hiszpańskiej konstytucji wyjaśnił jak w Hiszpanii rozwiązano problem ustanowienia autonomii, bez zmiany systemu państwowego na federalizm. Druga część dnia to przedstawienie działań poszczególnych organizacji europejskich, w tym RAŚ i MG, oraz wymianie doświadczeń w dążeniu do autonomii poszczególnych regionów. Na tej części była obecna Tamara Gamilagdishvii Gagua, Gruzinka będąca dyrektorem Baskijskiej Fundacji: Instytut Ludów Europy. Pani Gagua prosiła przedstawicieli Śląska o zaprezentowanie zgromadzonym kilku zdań w ich języku. Oprócz Ślązaków podczas warsztatów swoje doświadczenia przedstawili przedstawiciele kilku organizacji katalońskich, Szkotka, Litwin, przedstawiciele Balearów oraz Wysp Kanaryjskich i Bretończycy.

Ostatni dzień to podpisanie deklaracji wzywającej do zaangażowaniu się wszystkich w proces pokojowy w Kraju Basków oraz wezwanie do dochodzenia swoich praw wyłącznie metodami demokratycznymi.

Te cztery dni w Kraju Basków pokazały Ślązakom, jak wiele jeszcze nierozwiązanych kwestii jest na Śląsku. Za możliwość tych doświadczeń należą się podziękowania organizatorom, Euzko Gaztedi, a szczególnie Miren Saratxaga i Roberto Gonzales’owi, którzy dabali o dobre samopoczucie uczestników.

Posted in Zagranica.